افق روشن لیتیوم با اوج‌گیری ذخیره‌سازی انرژی در سال ۲۰۲۶

رونق سامانه‌های ذخیره‌سازی باتری، چشم‌انداز تقاضای لیتیوم در سال ۲۰۲۶ را بهبود داده و امید به بازگشت سریع‌تر صنعتی که با مازاد عرضه دست‌وپنجه نرم می‌کند را افزایش داده است.

بازار لیتیوم از نیمه دوم سال ۲۰۲۲ با وفور عرضه روبه‌رو بوده و تقاضا نتوانست همپای جهش عرضه پیش برود. این جهش عرضه پیامد افزایش شدید قیمت‌ها در همان سال و ناشی از رونق باتری خودروهای برقی بود.

اصلاحات بخش برق چین در نیمه دوم سال ۲۰۲۵ به رشد تقاضایی فراتر از انتظار برای لیتیوم مورداستفاده در باتری‌های ذخیره‌سازی شبکه برق انجامید و نگاه محتاطانه اما امیدوارانه‌ای نسبت به چشم‌انداز سال جدید ایجاد کرد.

جینی سو تحلیل‌گر مستقر در ووشی از شرکت مشاوره فوبائو در این رابطه گفت: رونق ساخت مراکز داده در چین و جهان نیز تقاضا برای ذخیره‌سازی برق مبتنی بر لیتیوم را بالا برده و رشد سریع تقاضای لیتیوم از محل ذخیره‌سازی انرژی در نیمه دوم ۲۰۲۵ فراتر از برآوردها بوده است.

او گفت: در ادامه ذخیره‌سازی انرژی احتمالاً به عامل تغییردهنده بازی برای لیتیوم تبدیل می‌شود و بنیان‌های این بازار را بهبود می‌دهد، ولی قیمت‌های بیش از حد بالا می‌تواند صرفه اقتصادی ذخیره‌سازی انرژی را تضعیف کند و سقفی برای قیمت‌ها ایجاد کند.

سامانه‌های ذخیره‌سازی باتری به سودآورترین کالای صادراتی پاک چین تبدیل شده‌اند و فروش آن‌ها در ۱۰ ماه نخست ۲۰۲۵ به نزدیک ۶۶ میلیارد دلار رسید و پس از آن صادرات خودروهای برقی با حدود ۵۴ میلیارد دلار قرار دارد.

مورگان استنلی کسری ۸۰ هزار تن معادل کربنات لیتیوم (LCE) را برای سال ۲۰۲۶ پیش‌بینی می‌کند. یو‌بی‌اس این کسری را ۲۲ هزار تن برآورد کرده است و این در حالی است که برای سال ۲۰۲۵ انتظار مازاد ۶۱ هزار تنی وجود دارد. سه تحلیل‌گر چینی دیگر نیز از مازاد محدودتر بازار لیتیوم در سال جاری سخن گفته‌اند.

بر پایه دامنه‌ای از پیش‌بینی‌های چهار تحلیل‌گر که به دلیل نداشتن مجوز رسانه‌ای نامی از آن‌ها برده نشده، تقاضای جهانی لیتیوم در ۲۰۲۶ بین ۱۷ تا ۳۰ درصد رشد می‌کند و عرضه نیز بین ۱۹ تا ۳۴ درصد افزایش می‌یابد.

تحلیل‌گران بازه قیمتی ۸۰ هزار تا ۲۰۰ هزار یوان (۱۱٬۴۳۲ تا ۲۸٬۵۸۰ دلار) به ازای هر تن را برای سال ۲۰۲۶ پیش‌بینی کرده‌اند که این رقم در سال ۲۰۲۵ بین ۵۸٬۴۰۰ تا ۱۳۴٬۵۰۰ یوان بوده است.

نقطه چرخش؟

قیمت‌های لیتیوم در نیمه نخست ۲۰۲۵ به کاهش ادامه داد و در ۲۳ ژوئن به کف سالانه ۵۸٬۴۰۰ یوان رسید که این موضوع حاشیه سود و ارزش سهام معدن‌کاران را در سطح جهان تحت فشار گذاشت و برخی را به کاهش تولید واداشت.

تعهد پکن در ماه ژوئیه برای برخورد با مازاد ظرفیت در چند بخش از جمله لیتیوم و توقف تولید در ماه اوت در معدن «جیانشیاوو» متعلق به غول باتری‌سازی چین، CATL ــ که حدود ۳ درصد از عرضه جهانی را تشکیل می‌دهد) جرقه جهش قیمتی جهانی را زد.

قیمت کربنات لیتیوم در بورس آتی گوانگژو از کف سالانه تا ۲۹ دسامبر ۱۳۰ درصد جهش کرد و به بالاترین سطح از نوامبر ۲۰۲۳ یعنی ۱۳۴٬۵۰۰ یوان به ازای هر تن رسید. قیمت‌های نقدی ارزیابی‌شده توسط مؤسسه اطلاعاتی «فست‌مارکتس» نیز در همین دوره ۱۰۸ درصد افزایش یافت.

بر اساس محاسبه رویترز با اتکا به داده‌های یو‌بی‌اس، تقاضای لیتیوم برای ذخیره‌سازی انرژی در سال ۲۰۲۶ حدود ۵۵ درصد رشد می‌کند و این رشد پس از جهش ۷۱ درصدی در سال ۲۰۲۵ رخ می‌دهد.

کارگزاری «گووتای جونان» پیش‌بینی کرده است که تقاضای معادل کربنات لیتیوم از محل ذخیره‌سازی انرژی در سال ۲۰۲۶ به ۳۱ درصد مصرف کل برسد؛ سهمی که در ۲۰۲۵ حدود ۲۳ درصد بوده و از سهمی می‌کاهد که تاکنون در اختیار باتری خودروهای برقی بوده است.

تحلیل‌گران هشدار می‌دهند مهاجرت سریع‌تر از انتظار به فناوری باتری سدیم-یون برای سامانه‌های ذخیره‌سازی، همراه با کند شدن فروش خودروهای برقی، می‌تواند تقاضا را کاهش دهد و رشد عرضه نیز مانع افزایش شدید قیمت‌ها خواهد شد.

رئیس انجمن خودروهای سواری چین در ماه دسامبر نسبت به افت تقاضای باتری لیتیومی در سه‌ماهه نخست هشدار داد. بخشی از این افت به کاهش مورد انتظار فروش خودروهای برقی با حذف تدریجی مشوق‌های مالیاتی بازمی‌گردد.