سنگ‌آهن هند زیر ذره‌بین؛ عیار پایین مسیر فولاد سبز را سخت می‌کند

منابع فراوان سنگ‌آهن، یکی از پایه‌های اصلی توسعه صنعت فولاد هند محسوب می‌شود. دولت این کشور در نظر دارد ظرفیت تولید فولاد خام را تا سال ۲۰۳۵ بیش از دو برابر کند و به ۴۰۰ میلیون تن برساند؛ هدفی که همزمان با برنامه کاهش شدت انتشار گازهای گلخانه‌ای و وابستگی فولاد به زغال‌سنگ دنبال می‌شود.

بر اساس بررسی مؤسسه اقتصاد انرژی و تحلیل مالی، تحقق این هدف تنها به افزایش حجم سنگ‌آهن نیاز ندارد، بلکه کیفیت خوراک نیز اهمیت فزاینده‌ای خواهد داشت. هند در سال مالی ۲۰۲۵ حدود ۲۸۹ میلیون تن سنگ‌آهن تولید کرد و در جایگاه چهارمین تولیدکننده بزرگ جهان قرار گرفت، اما بخش قابل توجهی از منابع این کشور را سنگ‌های با عیار متوسط و پایین تشکیل می‌دهد.

از سوی دیگر، میزان نسبتا بالای آلومینا در بخشی از سنگ‌آهن هند می‌تواند بهره‌وری فولادسازی را تحت تأثیر قرار دهد. مطالعات نشان می‌دهد هر یک درصد افزایش آلومینا، مصرف کک را ۲.۲ درصد افزایش داده و بهره‌وری کوره بلند را حدود ۴ درصد کاهش می‌دهد. در نتیجه، با توسعه ظرفیت فولاد هند، ارتقای کیفیت سنگ‌آهن داخلی به یکی از الزامات اصلی زنجیره فولاد این کشور تبدیل خواهد شد.

بر این اساس، مسئله اصلی هند دیگر صرفا میزان ذخایر سنگ‌آهن نیست، بلکه دسترسی به سنگ‌آهنی است که از نظر کیفیت با فناوری‌های در حال تحول فولادسازی سازگار باشد. به‌ویژه با حرکت صنعت فولاد به سمت کاهش انتشار، مواد اولیه مناسب برای احیای مستقیم و تولید آهن با انتشار کمتر اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

این روند می‌تواند موقعیت تأمین‌کنندگان جهانی سنگ‌آهن باکیفیت را تقویت کند. در این میان، برزیل به دلیل برخورداری از منابع گسترده سنگ‌آهن پرعیار و افزایش تولید مواد اولیه مناسب برای احیای مستقیم، در موقعیت مناسبی برای بهره‌گیری از حرکت هند به سمت فولادسازی کم‌کربن قرار دارد.

از این منظر، راهبرد بلندمدت هند در حوزه سنگ‌آهن باید علاوه بر توسعه منابع داخلی و ارتقای کیفیت سنگ معدن، موضوعاتی مانند فناوری فولادسازی، امنیت انرژی و رقابت‌پذیری صنعتی را نیز در ارزیابی منابع آینده مورد توجه قرار دهد.