تبریک به استاد محمد اربابی و یک نکته در باب همکاری نخبگان در توسعه محلی

همشهری تربت جامی مقیم تهران، جناب آقای دکتر محمد اربابی، متخصص روانپزشکی، به رتبه «استادی» در دانشگاه علوم پزشکی تهران ارتقاء یافت.

استاد یا «استاد تمام» (professor) بالاترین مرتبه ای است که مدرسین رسمی دانشگاهها، بعد از طی مراحل «مربی گری-Instructor »، «استادیاری-Assistant Professor » و «دانشیاری- Associate Professor» به آن نائل می شوند که البته نیازمند سوابق موثر اداری و آموزشی بوی‍ژه تالیف کتب و مقالات علمی/ پژوهشی است. یک استاد بعد از گذشت 10 سال فعالیت دانشگاهی، می تواند به مرتبه « استاد ممتاز» ارتقاء یابد.

در کشورهای اروپایی و آمریکا و بوی‍ژه در دانشگاههای معتبر و قدیمی، کسی که استاد ممتاز می شد می توانست در آن دانشگاه صاحب «کرسی تدریس» شود و در یک موضوع یا رشته ای تا آخر عمر تدریس کند و بعد از مرگ او، معمولا این سمت به شاگرد برجسته او و یا فردی هم شان علمی او، واگذار می شد. چیزی شبیه حق پوشیدن پیراهن ورزشی با فلان شماره در تیم های مشهور فوتبال.

در ایران و خاصه در رشته های علوم اجتماعی، متاسفانه ترقی اداری افراد، خیلی از این قاعده پیروی نمی کند و تا حد زیادی آغشته به مسائل سیاسی و ایدئولوژیک شده و به برند و جایگاه دانشگاههای کشور هم آسیب زده است. یک فردی با تمام سوابق آموزش و پژوهشی، ممکن است سالهای سال، از استادیاری فراتر نرود و یا یک استاد به خاطر حرف منتقدانه ای، زودتر از موعد مقرر بازنشسته شود. در رشته های حساسی مثل علوم سیاسی، رسیدن به بازنشستگی برای افراد مستقل و صاحب نظر، منتهای موفقیت است!

این مقدمه را عرض کردم که بگویم درجه استادی که جناب آقای دکتر اربابی با سعی و ممارست علمی خود کسب کرده، برای ایشان کار ساده ای نبوده است. به همین بهانه و به میمنت این افتخار، بدنیست یادآوری کنیم که توسعه و یا ایجاد تغییرات مثبت در اوضاع اقتصادی و اجتماعی منطقه جام، تایباد، باخرز و صالح آباد، نیازمند پرورش نیروی انسانی تحصیل کرده و آموزش دیده نظیر ایشان و از همه مهمتر، برنامه و اراده ای برای جلب همکاریِ آنان است.

در اینکه هر فرد تحصیلکرده و متخصصی باید نسبت به اوضاع شهر و دیاری که از آن برآمده است، احساس مسئولیت کند، بحثی و تردیدی نیست، البته امری کاملا اختیاری است و نمی شود در این خصوص،کسی را وادار به همکاری کرد. اما در میان مسئولین و بوی‍ژه مردم آن منطقه هم، باید اراده ای قوی در جهت حفظ و بهره گیری از این سرمایه های اجتماعی وجود داشته باشد.

از سویی، فراموش نکنیم که هر فردی در هر مرتبه ای، در زندگی مشغله های شخصی و شغلی دارد که باید میان انتظارات ما و وقت و مقدورات او، تناسبی وجود داشته باشد. گاهی برخی از ما، نسبت به افراد صاحب مقام و یا مِکنت، علی الخصوص نسبت به مقامات دولتی مقیم مشهد و تهران، نگاه طلبکارانه ای داریم و بدون توجه به نوع مسئولیت ومیزان اختیارات آنها، همه مطالبات تاریخی خود را، ازآنان طلب می کنیم که متاسفانه نتیجه ای جز دلسرد کردن و سرخوردگی معدود افراد علاقمند به این امور، در پی ندارد.

البته این به معنی نفی حق مطالبه گری نیست و باید این فرهنگ را در مردم منطقه تقویت کرد تا یقه مقامات مسئول بوی‍ژه مقامات محلی را محکم بگیرند و راه حرف ها و وعده ها و ادعاهای مفت و غیرمسئولانه را ببندنداما همه کسانی که به مسائل اداری آشنایی دارند، به درستی می دانند که انجام بسیاری از کارها در منطقه، باید از کانال مقامات رسمی مثل نماینده مجلس، فرماندار، بخشدار و روسای ادارات و نهادهای دولتی و حکومتی انجام شود و امکان ورود مستقیم برای دیگران، میسر نیست.

واصح تر عرض کنم: به جز فعالیت های خصوصی و نیکوکارانه که افراد به میل خود انجام می دهند، در سایر مسائل مرتبط با توسعه منطقه، هر کاری باید از مسیرهای قانونی و از طریق کمک به مقامات، سازمان ها و نهادهای رسمی مستقر در منطقه انجام شود که تحقق این امر هم نیازمند تقاضای همکاری و یا حداقل حس همکاری میان این مقامات منطقه ای با سایر افراد توانمند خارج از منطقه است. چنین همکاری هایی متاسفانه هنوز به شکل مطلوب پیش نرفته است که امیدواریم، روزی چنین شود

در پایان، ضمن تبریک مجدد به جنای آقای دکتر محمد اربابی، امیدوارم که با حسن خلق، روشن بینی و مسئولیت اخلاقی و اجتماعی که شخصا در ایشان سراغ دارم، بشود از این فرصت و این شخصیت فرهیخته علمی در حوزه های مرتبط با توانایی و تخصصش، بهره بیشتری گرفت.