profile-image
قاسم خرمی

مديرمسئول

مدیرمسئول مجله کارخانه دار: روزنامه نگار، پژوهشگر مسائل صنعتی و دارای دکترای علوم سیاسی در گرایش مسائل ایران از دانشگاه تربیت مدرس. سردبیر پیشین روزنامه های همبستگی و قانون)

مطالب مرتبط با نویسنده

آقای نیرومند و خانم ژیان؛ به مناسبت روز معلم

در آغاز دهه 1360 که من در مدرسه راهنمایی نواب صفوی قلعه نو باخرز در خراسان رضوی درس می خواندم، یک روز آقای زارع رئیس مدرسه، خانم جوان و چادری و البته زیبایی را به کلاس آورد و گفت ایشان خانم ژیان است و بعد از این قرار است این و این درس را، درس بدهد.

بیشتر بخوانید...

اندوه شیرین

روز دوشنبه اول اردیبهشت ماه 1404 در مراسم بزرگداشت یاد و خاطره زنده یاد خانم شیرین مهدوی حضور یافتم و سخنرانی کردم که از سوی گروه تاریخ اجتماعی و اقتصادی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شده بود

بیشتر بخوانید...

مکتب خراسان در صنعت؛ از محمود خیامی تا ایرج یزدانبخش

مرحوم ایرج یزدانبخش، پایه گذار کارخانجات پارت لاستیک تولید کننده پیشرفته ترین قطعات خودرو بامجموعه شرکت های پویا گستر، بسپارسازه، شیمی پیدایش، همگر توس، بسپار تابان، لوله و پروفیل تهران، پایا ماند، پارسا یاران و ایران چاشنی بود. شرکت هایی که او تاسیس کرد بخش بزرگی از نیاز صنعت خودرو کشور را برآورده می سازد. یزدانبخش کارآفرین نمونه ای بود که به پدر صنعت خراسان مشهور شد و روز ۱۳ فروردین ۹۹ درگذشت

بیشتر بخوانید...

پِسرِ حاجی؛ تاملی بر سلوک سیاسی و اجتماعی غلامرضا اسدالهی ( بخش اول)

یکی از سخت ترین کارها، نوشتن در باره نامزدها و یا نمایندگان حوزه انتخابیه تربت جام، تایباد، باخرز و صالح آباد است؛ خاصه اگر توام با مختصر تعریفی یا تعریضی باشد، خودشان اگر عارض نشوند، یقینا یکی از هواداران نکته گزنده و گدازنده ای خواهد گفت و نگارنده را خواهند نواخت

اما چاره چیست؟ چاره ای نیست، بالاخره خود این افراد به همراه خلقیات، ضعف ها و توانمندی ها و حتی تناقض ها و پارادوکس هایشان، نخبگان محلی و بخشی از تاریخ اجتماعی و از عوامل رشد یا عقب ماندگی، منطقه ما به حساب می آیند؛ حتی اگر به کسی حساب پس ندهند. گذشت زمان و ظهور نسل های جدید و کم اطلاع از گذشته نیز، چنین پرداختن ها و یادآوری هایی را ضروری ساخته است

بیشتر بخوانید...

ریشه های خطرپذیری رمانتیک ایرانیان در سیاست خارجی

کشور ایران تقریبا از معدود کشورهای دنیاست که پنج بار در دوره حمله اسکندر،حمله اعراب، حمله مغولها، حمله افغانها ونهایتا حمله متفقین کاملا اشغال شده است. در تمام این دوران، کشور ایران قبل از اشغال، در کسوت کشوری قدرتمند می زیسته و تقریبا بعد از اشغال، سالها در ورطه اضمحلال به سربرده است. از اینرو نوستالوژی و آرزوی بازگشت به عظمت پبشین، همیشه در فرهنگ ایرانی حضورداشته و در عرصه سیاست خارجی انعکاس داشته است.

بیشتر بخوانید...

10 اسفند سالروز درگذشت سید جواد طباطبایی مدافع بزرگ زبان فارسی و هویت ایرانی

دکتر سید جواد طباطبایی روز دهم اسفند 1401 در گذشت. به مناسبت در گذشت این فیلسوف بزرگ ایرانی، مهمترین یافته‌های کتاب «دیباچه‌ای بر نظریه انحطاط ایران» را بازخوانی می کنیم . این کتاب و دیگرآثار دکتر طباطبایی مثل خود او همیشه هواداران و منتقدان سرسخت داشته است. آنچه مسلم است در این کتاب او سیرتاریخ ایران و غرب را یکسان تلقی کرده و تجدد را معیاری برای ارزیابی سنت قرار داده است که این موضع ممکن است به فهم کامل مسائل ایران کمک نکند. تاکید مضاعف این کتاب بر بُعد اندیشه و فلسفه سیاسی، مانع از لحاظ کردن دیگر عوامل بویژه عامل جامعه شناختی و اقتصاد سیاسی در تحلیل عقب ماندگی ایران شده است. طباطبایی از جامعه شناسی که تاثیر نیروها و ساختارهای اجتماعی در تحول جوامع را توضیح می دهد نه تنها استفاده نمی کند، بلکه به زشتی یاد می کند.

بیشتر بخوانید...

برادران خیامی؛ از راه اندازی «ایران ناسیونال» تا مهاجرت و مرگ در غربت

روز جمعه ۹ اسفند ۹۸ محمود خیامی درگذشت، چندسال پیش برادرش احمد خیامی در تنهایی و بیماری از دنیا رفت. خیامی ها فرشته نبودند اما در مقابل سرمایه داران و کاسبان رانتی که این روزها با احتکار ۲۰۰ میلیون ماسک ضد ویروس، حق زنده ماندن را از هموطنان خود، دریغ می کنند، بدون تعارف بایدگفت که خیامی ها قابل ستایش اند. باید ستایش کرد کسانی را که دلشکسته و مغموم از ایران رفتند و با آنکه در سالهای بعد از انقلاب، جایی به وسعت یک گور در ایران نداشتند، بیش از یکصد مدرسه و خیریه در خراسان ساختند و صدایش را هم در نیاوردند.

بیشتر بخوانید...

یک روز در میان اهوازی ها

خوزستان، نشانه یک زخم و خراش بر روی نقشه جغرافیای ایران است، زخمی که التیام، جای آن را از بین نبرده است.

بیشتر بخوانید...

تحلیل فراز و فرود توسعه‌خواهی در دولت پنجم جمهوری اسلامی براساس الگوی پنجره سیاست جان کینگدان

برنامه اول توسعه اقتصادی و اجتماعی که در سال 1368 و بعد از استقرار دولت پنجم و ایجاد اجماع نسبی میان ارکان حکومت و نیروهای اجتماعی، تدوین و آغاز شده بود، چرخشی اساسی در سیاست‌گذاری‌های اقتصادی جمهوری اسلامی از «عدالت اجتماعی» به «رشد اقتصادی» بود که بنا داشت با اجرای سیاست خصوصی‌سازی، بازگشت سرمایه‌داران رانده‌شده و جذب سرمایه خارجی، به تقویت بنیان‌های کارآفرینی و افزایش سهم بخش خصوصی صنعت در اقتصاد کشور منجر شود؛ اما پیش‎برد آن در بستر تعدیل اقتصادی، سه سال بعد، زیر فشار نیروهای منتقدان دولت و بروز اعتراضات اجتماعی متوقف شد. این مقاله، با رویکرد اقتصاد سیاسی، به‎دنبال پاسخ به چرایی این تغییر سیاست و توجه اساسی به توسعه صنعتی و سپس چرایی شکست آن و بازگشت به مدار سابق است و برای این منظور از الگوی نظری «پنجره سیاست» جان کینگدان استفاده کرده است تا توضیح دهد که تغییر در سیاست اقتصادی جمهوری اسلامی در سال 1368 برای گذار از اقتصاد دولتی و توزیعی به‌سوی رشد و توسعه صنعتی، معلول گشوده شدن پنجره سیاست در اثر پیوند خوردن سه جریان مسئله (جدی شدن مشکلات)، مناسبات نیروها (پدید آمدن عزم سیاسی برای تغییر) و سیاست ‌(تعامل شبکه برنامه‎نویسان و سیاست‌گذاران) بوده است، به این نحو که مسئله تأمین مطالبات رفاهی جامعه بعد از جنگ، بازنگری قانون اساسی و به هم خوردن موازنه نیروهای سیاسی و آماده بودن طرحی مشخص از سوی تکنوکرات‌ها، باعث باز شدن پنجره سیاست شد اما فقدان استراتژی جامع و عدول از مبانی سیاستی تعدیل و خصوصی‌سازی و ناتوانی سیاستمداران و سیاست‌گذاران وقت در بهره‌برداری بهینه از فرصت محدود ایجادشده، باعث بسته شدن پنجره گشوده شده و شکست سیاست‌های اقتصادی دولت شد.

بیشتر بخوانید...

 به یاد مرحوم پاسدار غلام نبی جاودان

در روز سوم شعبان و روز پاسدار، یادی کنیم از مرحوم غلامعلی جاودان که همه مسیرهای منتهی به شهادت را پیمود اما عاقبت در بستر بیماری و آنهم در سنین جوانی درگذشت و این روزها، خیلی نام و نشانی از او دیده نمی شود

بیشتر بخوانید...

وقوع پرشتاب انقلاب اسلامی و گلدوزی های خاندان سلطنتی در باخرز

یکی از این طرح های خاندان سلطنتی را مادرم بدون همکاری خاله ام و به اصطلاح با فکر بکر خودش کشیده بود که برای چندسال هم در اتاق خانه ما نصب و آویزان بود. این خاندان سلطنتی که این بار مادرم کشیده بود با بقیه طرح های او فرق داشت و به عبارتی، صورت و چثه شاه و فرح را طوری کشیده بود که دوست داشت اینگونه باشند و نه آنچه آنها بودند. این کار هم البته از سر ضدیت و دشمنی نبود. چون مادرم که هیچ وقت شاه و فرح را از نزدیک ندیده بود اما او تصور خودش از یک شاه و ملکه واقعی را ترسیم کرده بود.

بیشتر بخوانید...

به جای اینکه از پدرانتان بپرسید چرا انقلاب کردید؟ اول بپرسید چه کسانی انقلاب نکردند؟!

من هم مثل شما معتقدم که اشغال سفارت آمریکا در سال 59 هزینه های  اضافی و زیادی را برای انقلاب و مملکت درست کرد اما بدنیست بدانید که هیات رئیسه  کانون نویسندگان، مرکب از آقایان شاملو، ساعدی، پرهام، خوئی و یلفانی در پیامی به دانشجویان خط امام در پانزده آبان ۱۳۵۸اقدام دانشجویان فاتح سفارت آمریکا را تحسین کردند و به روح ضد آمپریالیستس آنان درود فرستادند!

بیشتر بخوانید...